Minsan, lahat tayo ay may pagkakataong makaranas ng banayad na sakit ng tiyan na mabilis lang nawawala. Ngunit’emng sitwasyon, depende sa tindi at sintomas, maaaring kailangan mong magpatingin sa doktor upang malaman sanhi ng sakit ng tiyan
1. Gastritis
Ang stomach acid na ginagamit upang tunawin ang pagkain ay may mataas na acidity. Kapag lumampas ito sa natural na proteksyon ng tiyan, naiirita ang lining at nagdudulot ng gastritis. Ilan sa mga dahilan nito ay bacteria, madalas na pag-inom ng pain relievers gaya ng ibuprofen, labis na pag-inom ng alak, at stress. Puwedeng gumamit ng antacid o ibang gamot, ngunit hindi dapat ipagsawalang-bahala dahil maaaring mauwi sa bleeding o ulcer. Ito ay isa sa mga karaniwang dahilan ng pag sakit ng tiyan.
2. Stomach Ulcer
Ito ay mga sugat na nabubuo sa lining ng tiyan o sa simula ng small intestine. Pinaka-karaniwang sanhi ay bacteria, ngunit maaari ring dahil sa madalas na pag-inom ng aspirin at ibuprofen.Ang mga naninigarilyo at madalas uminom ng alak ay mas nanganganib. Gamot tulad ng antibiotics o acid reducers ang karaniwang ibinibigay.
3. Stomach Flu
Tinatawag din na stomach flu, sanhi ito ng viral infection sa bituka. Mga sintomas kabilang ang stomach pain, diarrhea, cramps, nausea at vomiting. Nakukuha ito mula sa taong may virus o sa contaminated food. Kadalasang kusang nawawala, pero kailangan magpatingin kung may mataas na lagnat, dehydration, o may dugo sa dumi o suka.
4. Food Poisoning
Bacteria, virus, at parasites sa pagkain o maling paraan ng food handling ang pangunah dahilan ng sakit ng tiyan. Nagdudulot ito ng diarrhea, stomach pain, pagsusuka at pagkahilo. Kadalasan gumagaling nang kusa, ngunit kung tumatagal nang mahigit tatlong araw o may severe symptoms, kailangan ng doktor.
5. Diverticulitis
Kapag ang maliliit na pouches sa colon ay na-inflame, nagdudulot ito ng matinding abdominal pain, pagkahilo at pagbabago sa bowel habits. Payo ng doktor ang rest, dietary adjustments at antibiotics.
6. IBS – Irritable Bowel Syndrome
Nakakaapekto ito sa large intestine at nagdudulot ng cramps, bloating at mucus sa stool. Hindi pa tiyak ang eksaktong sanhi, ngunit food triggers, stress, hormones at infection ay may papel. Dinadaan sa lifestyle change at ilang medications as Truso
7. Lactose Intolerance
Kapag kulang ang lactase enzyme ng katawan, hindi natutunaw nang maayos ang lactose mula sa dairy. Ibig sabihin, maaaring magkaroon ng diarrhea, bloating at sakit ng tiyan. Hindi ito nagagamot ngunit puwedeng kontrolin sa pag-limit ng dairy o pag-inom ng supplements.
8. Food Allergy
Nagkakaroon kapag maling nirereact ng katawan ang isang pagkain at tinatrato itong mapanganib. Bukod sa stomach pain, maaaring magkaroon ng pangangati, pamamanas sa bibig o lalamunan. Severe cases ay maaaring magdulot ng anaphylaxis. Common triggers ay seafood, nuts, eggs, peanuts at milk.
9. Appendicitis
Ang appendix ay isang maliit na bahagi ng digestive system na matatagpuan sa lower right side ng tiyan, at isa ito sanhi ng sakit ng tiyan. Kapag inflamed, kadalasang tinatanggal sa pamamagitan ng operasyon. Ang sakit ay kadalasang nagsisimula sa may pusod at bumababa sa lower right abdomen. Kapag pumutok ang appendix, kumakalat ang bakterya sa buong tiyan, kaya emergency ito.
10. Gallstones
Nabubuo mula sa hardened digestive fluids at maaaring humarang sa ducts. Nagdudulot ito ng matinding abdominal pain, nausea, vomiting, lagnat, dark urine at light-colored stool. Kung hindi gumaling nang kusa, maaaring kailanganin ng surgery.
11. Inguinal Hernia
Nangyayari kapag lumalabas ang bahagi ng bituka papunta sa singit. Nagiging masakit kapag naiipit o hindi nadadaluyan ng dugo. Surgery ang solusyon.
12. Constipation
Ang pag-inom ng maraming tubig, pag-exercise at pagkain ng high-fiber foods ay nakakatulong. Pero kung mas kaunti sa tatlong beses ang pagdumi sa isang linggo, masakit o hirap, maaaring may mas malalim na kondisyon at dapat i-konsulta.
13. Pancreatitis
Ang pancreas ay tumutulong sa pag-process ng glucose at digestion. Kapag na-inflame, nagdudulot ito ng nausea, vomiting at stomach pain na lumalala matapos kumain. Mild cases ay kusang gumagaling, ngunit severe cases ay maaaring maging delikado. Doctors usually require fasting, pain management at hospital care.
Ang stomach pain ay karaniwan ngunit minsan ay senyales ng mas seryosong kondisyon.Kung hindi maagapan, maaaring makaapekto sa kalusugan at trabaho. Mahalagang alamin ang sanhi ng sakit ng tiya upang magamot nang’nuff.